Στα χρόνια του μεσοπολέμου, 421-415, μεταξύ της Αρχιδάμειου περιόδου και της Σικελικής εκστρατείας, οι Μήλειοι, το 416, αποστατούν από την Αθηναϊκή συμμαχία. Οι Αθηναίοι τους πολιορκούν και γρήγορα καταλαμβάνουν το νησί…Όλες οι γυναίκες και όλα τα παιδιά κάτω των 12 σέρνονται στη δουλεία. Οι άντρες και κάθε αγόρι πάνω από τα 12 σφαγιάζονται….
Αυτές τις αθλιότητες αναλογίζεται ο Ευριπίδης, και δεν μπορεί να τις ανεχτεί. Δεν τις ανέχεται ως βαρβαρότητες, αλλά κι απ την άλλη ξέρει πως τέτοιες συμπεριφορές οδηγούν σε αντίποινα. Αναλογίζεται τι θα συμβεί αν η Αθήνα χάσει τον πόλεμο. Γιατί ήδη οι ιαχές του φιλόδοξου Αλκιβιάδη για εκστρατεία στη Σικελία αρχίζουν να ηχούν…
Συνήθως ο Ευριπίδης χρηματοδοτείται από το δημόσιο και γράφει πολιτικά έργα που έχουν συγκεκριμένο πολιτικό στόχο. Ο Ίων δείχνει την κοινή καταγωγή των Αθηναίων με τους Σικυώνιους για να τους φέρουν με το μέρος τους, οι Ικέτιδες για να φέρουν τους Αργήτες στην Αθηναϊκή συμμαχία -αν και Πελοποννησιακή πόλη- κελεύσματα τάχα παλιών θεϊκών προφητειών. Αυτή τη φορά γράφει τις Τρωάδες από δική του ανάγκη. Για να επαναφέρει τους συμπατριώτες του. Κι όταν εξιστορεί την μοίρα των Τρωαδίτισσων το έμπειρο μάτι βλέπει πια τις Μήλιες στην τραγική τους μοίρα. Το έργο λοιπόν γίνεται καταγγελία κατά της βάναυσης συμπεριφοράς στον πόλεμο- για να δείξει πως όλα έχουν τα όριά τους.
Έτσι η Εκάβη κυριαρχεί. Είναι η τραγική φιγούρα, είναι αυτή που εκφράζει το πάθος του λαού της. Εκεί πρέπει να δοθεί το βάρος της σκηνοθεσίας. Ένα άλλο ενδιαφέρον πρόσωπα είναι ο αγγελιαφόρος Ταλθύβιος. Που ο Ευριπίδης τον γεμίζει με συμπόνια και διακριτικό λόγο, λόγο που χρησιμοποιεί τον υπαινιγμό και το διφορούμενο για να απαλύνει τον πόνο.
Λοιπόν, η παράσταση του ΚΘΒΕ είναι πετυχημένη γιατί στο ανέβασμα σέβεται και τονίζει αυτά ακριβώς τα δύο στοιχεία. Με ένα συνεπές σκηνοθετικά εύρημα μεταφέρει τα γεγονότα της τραγωδίας σε σημερινούς πολέμους. «Μοιάζει σαν να κάνουμε ζωντανό ρεπορτάζ σε εμπόλεμη ζώνη» λέει η ίδια η Νικαίτη Κοντούρη. Ζευγάρι με τον σκηνογράφο Γιώργο Πάτσα, κάνει εκείνος τα σκηνικά σε ρεαλιστικούς τόνους, όμως τα ευρήματα σε σχέση με την καύση της Τροίας δεν του βγήκαν.
Το κυρίαρχο στοιχείο της παράστασης κι αυτό που κράτησαν οι περισσότεροι (και δίκαια) ήταν η εξαιρετική ερμηνεία της Πρωτοψάλτη ως Εκάβης, και σωστά αφού εκείνη πρέπει να τονιστεί. Ο Ταλθύβιος (Φ. Καστρης) δεν μεγαλούργησε αλλά ήταν πάντως σωστός, η Κασσάνδρα υποβαθμίστηκε-ένα σημείο αμφιλεγόμενο. Η μουσική απούσα-μοιρολόγια και τέτοια ακούσματα θα υπέβαλαν το ακροατήριο, θα δημιουργούσαν ατμόσφαιρα και συγκίνηση που γενικά έλειψε. Η πρωτότυπη ιδέα στο ανέβασμα δεν υπήρχε, δεν μπορεί κανείς την παράσταση να την χαρακτηρίσει πρόταση, η μεταφορά στη σύγχρονη εποχή έχει γίνει πια τετριμμένη.
Συνοπτικά, αξιοπρεπής πάντως παράσταση, με την Πρωτοψάλτη κυρίαρχη και τη σκηνοθεσία συνεπή χωρίς όμως υπερβάσεις….
πηγή: εγώ, η ιδία
Οι Τρωάδες ως γνωστόν δεν είναι μια τραγωδία δράσης, δεν είναι ένα αριστοτελικό έργο. Όπως σημειώνει ο Στάθης Δρομάζος. «Δεν έχει θεατρική πλοκή και ανέλιξη χαρακτήρων. Οι ηθοποιοί μπαίνουν στην σκηνή για να κλάψουν, να καταραστούν και να φύγουν».
Η σκηνοθετική “γραμμή” της Νικαίτης Κοντούρη, πρόβαλλε το επίκαιρο κύριο θέμα της που είναι η ακμή του πολέμου και η παρακμή της ανθρωπιάς.
Σύγχρονο, εύηχο και προκαλλώντας ευχάριστω ξαφνιασμό το ξεκίνημα της παράστασης, με μια ομάδα παιδιών που αποτελούν τους μαθητές ενός σύγχρονου βομβαρδισμένου σχολείου που παραπέμπει στην Βοσνία, στο Ιράκ και σε όλες τις χώρες που πλήττονται από την δίνη του πολέμου, «παίζουν» τους θεούς (τον Ποσειδώνα και την Αθηνά) από τον Πρόλογο της τραγωδίας του Ευριπίδη.
Ενίσταμαι για τον φωτισμό και τα κοστούμια, όπου διατάρασσαν την ισσοροπία της παράστασης.
Απολαυστικές οι ερμηνείες της Λύδας Πρωτοψάλτη (Εκάβη) , Μαρίας Ναυπλιώτου (Ανδρομάχη) και Λαμπρινής Αγγελίδου (Κασσάνδρα), με τη σειρά που τις βάζω οσαναφορά την ένταση και την ποιότητα της ερμηνείας.
Γενικά ένιωσα ότι ήταν μια πετυχημένη λυρική και ποιητική σε πολλά σημεία παράσταση που άφησε ικανοποιημένο το σύνολο του κοινού,χωρίς βέβαια να αγγίξει βαθιά συναισθήματα, συγκίνησης, πόνου, θλίψης, με αποτέλεσμα να μην κάνει την υπέρβαση…
Υ.Γ. @ladida εγώ ήμουν εκεί Σάββατο 8/8/2009, και καθόμουν ακριβώς στο ΙΔΙΟ ύψος με εσένα, αλλά αντιδιαμετρικά (καταλαβαίνεις φαντάζομαι αφού δεν είναι κύκλος το θέατρο …! ) και είχε ΥΠΕΡΟΧΗ βραδια…